Apeldoorn, 21 augustus 2026
We leven in een rijk land waar veel innovaties die het verschil kunnen maken voor patiënten met gemak door zorgverzekeraars vergoed zouden kunnen worden.
Toch gebeurt dat tot nu toe niet wat betreft de afbouwmedicatie die de arts medisch noodzakelijk acht in overleg met de patiënt.
Nog steeds omdat het te duur wordt gevonden?
Goed nieuws; het blijkt zelfs goedkoper! (Te goedkoop volgens twee economen).
Vergoeding kan de schatkist 2-4 miljard opbrengen!
Ik schaar me als voorzitter van de Vereniging Afbouwmedicatie achter de brief die Peter Groot, professor Jim van Os en een zevental patiënten/nabestaanden stuurden aan de Vaste Kamercommissie, minister van VWS Sophie Hermans en het Zorginstituut.
Kernpunten
De huidige situatie rond de vergoeding van lagere doseringen voor veilig afbouwen leidt ertoe dat
juist de meest kwetsbare patiënten hiervan vaak geen gebruik kunnen maken, omdat zij de kosten
niet kunnen dragen. Dit is onrechtvaardig en onwenselijk. Veilige en verantwoorde zorg mag niet
afhankelijk zijn van iemands financiële draagkracht.
Volgens een analyse van twee Nederlandse economen kan de Nederlands overheid door vergoeding
van deze lagere doseringen voor antidepressiva jaarlijks structureel 2 tot 4 miljard euro besparen.
Als de potentiële besparingen bij antidepressiva al zo groot zijn, dringt zich de vraag op welke verdere
besparingen mogelijk zijn als die lagere doseringen ook bij andere medicijnen worden vergoed. Het
Zorginstituut heeft de wettelijke taak om dit te onderzoeken en hierover een standpunt in te nemen.
Deze lagere doseringen waren lange tijd niet beschikbaar omdat farmaceutische bedrijven ze niet
leverden. Hierdoor waren zorgverleners vaak niet in staat hun patiënten de afbouwzorg te bieden die
zij nodig hadden. Dit heeft geleid tot groot persoonlijk leed en grote maatschappelijke problemen,
waarvan veel door een veilige en geleidelijke medicatieafbouw had kunnen worden voorkomen.
Wij vragen de Minister
De zorgverzekeraars te vragen het voorbeeld van DSW, dat lagere doseringen voor veilig afbouwen
al meer dan 10 jaar lang vergoed, te volgen, en die te vergoeden wanneer een zorgverlener het
gebruik daarvan medisch noodzakelijk acht.
Het advies van de NZa uit 2024 alsnog op te volgen en het Zorginstituut te verzoeken een standpunt
in te nemen over de vergoeding van lagere magistraal bereide doseringen voor veilig afbouwen
Hulp en/of informatie nodig? Mail ons via info@verenigingafbouwmedicatie.nl
365 dagen per jaar en altijd binnen 24 uur antwoord
Pauline Dinkelberg, voorzitter VAM
Casus: Merel (24 jaar) meldt zich bij de verslavingszorg vanwege langdurig gebruik van oxazepam en lorazepam. Ze begon hiermee op haar 19e vanwege slaapproblemen, angst om naar buiten te gaan, zorgen over oorlogsdreiging en een voortdurend gevoel van onrust.
Of verslavingszorg in de huidige vorm het beste adres is voor patiënten die gaan afbouwen, is de vraag. Vaak gebeurt dat afbouwen veel te snel. Met het risico op langdurige klachten, zoals acathisie en BIND, waar geen kruid tegen gewassen is. Of (opnieuw) bestellen van online (designer)benzo’s.
Aanvankelijk werden de benzodiazepines kortdurend voorgeschreven, wat haar slaap en angst tijdelijk verbeterde.
Er werd dus alleen aan symptoombestrijding gedaan. Waarop is de verwachting gebaseerd dat angst verholpen is na 2-4 weken benzo’s?
En dat er dus afgebouwd kan worden?
Toen de medicatie moest worden afgebouwd, wist Merel de middelen illegaal te verkrijgen.
Belangrijk: wat zijn haar ervaringen met verminderen van de doses? Moest dat m.b.v. een zg. ‘set & forget’-schema of zijn er aanpassingen gedaan?
Er is een nieuwe richtlijn, waarin reducties hyperbool worden toegepast; niet uitgaande van de oorspronkelijke dosis, maar van de laatste. Zie ook dit artikel.
Een bijkomend probleem van afbouwen na illegale benzo’s; vaak is de potentie vele malen groter is deze onbekend.
Van welke startdosis ga je dan uit? Is die te laag, dan stort je iemand meteen in de onttrekking.
Soms is de equivalente dosis in diazepam zo hoog dat geen enkele arts die zal willen voorschrijven; bijv. hoger dan 50 mg.
Inmiddels gebruikt ze deze al enkele jaren.
Het gebruik levert steeds meer problemen op in het dagelijks functioneren (trager reageren, haar leerprestaties op het hbo, te laat komen): ze was onlangs betrokken bij een bijna-verkeersongeval door sufheid. Het verkrijgen van de middelen wordt moeilijker en haar angst- en slaapproblemen nemen weer toe.
Dat kan het gevolg zijn tolerantie, kindling, interdose withdrawal. Ga je een SSRI toevoegen, dan is het maar de vraag of die angstklachten daardoor meteen of ooit gedempt worden. Benzo’s als bridge to SSRI’s inzetten zal onder meer lastig zijn i.v.m. overzetten op equivalente dosis. Diazepam heeft als nadeel; werkt niet bij iedereen, interactie met de SSRI, de gevolgen daarvan bij staken diazepam, geen verkeersdeelname.
Psychotherapie, EMDR tijdens onttrekking is vaak een te zware belasting voor het al overbelaste brein.
Er is dus veel aan gelegen om het afbouwen eerst op een zo optimaal mogelijke manier te faciliteren. Voor alle benzo’s en Z-drugs zijn lagere doses beschikbaar; hetzij in vloeibare vorm, via ‘grootbereiders’ of de allerlaagste en geteste via www.taperingstrip.nl
Zie ook: tips voor zorgverleners en overzicht ‘Afbouwen benzodiazepines’